۲۴ ساعت

تعلیق و تحشی بر تکملهء مولانا عبدالغفور لاری (قسمت آخر)

( هجدهمین سال نشراتی )

تاریخ نشر : پنجشنبه  مؤرخ ۱۸ جدی  ( دی ) ۱۴۰۴ خورشیدی ۸  جنوری ۲۰۲۶ میلادی –  ملبورن – استرالیا

—————————————————————————————————————————- 

الهی  غنچهء  امید  بکشای

گلی از روضهء جاوید بنمای

تعلیق و تحشی بر تکملهء مولانا عبدالغفور لاری

به تصحیح و مقابله و تحشیهء بشیر هروی

فصل دوم :

 بخش آخر:

ص ۴۳ – س ۱۱ دشت – عیدگاه : بطوریکه ازمطالعه و دقت در متون تاریخی بر می آید فاصلهءبین دامنهء کوه مختار تا مزار شیخ زین الدین خوافی در آن عصربدشت عیدگاه شهرت داشته است و از گفته مصنف تکمله می توان بدرجه علاقه و محبت و ارادت مردم نسبت به مولانا پی برد و تا اندازه ای نفوس هرات آن وقت را تخمین نمود.

ص ۴۳ – نظام المله والدین علیشیر : وزیر ادب پرور تیموریان است که از حیث شهرت مستغنی از توصیف است. وی بسال ۸۴۱ در هرات بدنیاآمده و سال ۹۰۶ در این شهر زندگی را بدرود گفته.

ص ۴۳ – حضرت مخدوم : در اینجا نیز مراد از حضرت مخدوم مولانا سعد الدین کاشغری است.

ص ۴۳ – مرثیه وتاریخ گفتن آغاز کردند : بعضی از ابیات و کلماتی که برای ماده تاریخ وفات مولانا گفته شده بدینقرار است :

امیر علیشیر نوائی گفته است :

کاشف سرالهی بود بیشک زانسبب گشت تاریخ وفاتش « کاشف سراله» (۱) انوری بخاری گفته است :

جامی که بود بلبل جنت قرار یافت (۲) 

  فی روضه   مخلده    ارضها السما

کلک قضا نوشت روان بر در بهشت

تاریخه  « و من د خله  کان  آمنا » (۳)

دیگری گفته است :

جامی   که    آفتاب   سپهر    کمال   بود

زانرو نوشت نسخه بهر علم بی حسیب

رفت از   جهان   و   ماند  میان سخنوران

تاریخ فوت خویشتن « اشعار دلفریب» (۴)

دیگری گفته است :

حضرت مخدوم جامی مقتدای اهل فضل

آن که مثل  او  ندیده  هیچکس در کاینات

قطب دوران بود و چون شد فوت نزدل اهل دل

« فات مناقطب دوره » گشت تاریخ وفات (۵)

معین الدین اسفزاری گفته است :

روز   جمعه    از   محرم   هژدهم

رفت جامی سوی حق شوقاالیه

با خرد   گفتم  که  ای   از  کاینات

یافته   تقدیم   خلعت   من   الدیه

یاد   کن   تاریخ   او   خلق  گفت :

« یاد جامی رحمته الله علیه » (۶)

دیگری گفته است :

 غوٍث  آفاق  حضرت جامی

کان فی  مقله  الوری نورا

چون عنان تافت  از دیار فنا

کرد  در   کعبهء   بقا  رو را

سال و ماه وفات و  روزش بود

« هژدهم روز ماه عاشورا » (۷) 

ص ۴۳ – مرثیه فرمودند مرثیهء امیر علیشیر بمناسبت وفات مولانا سروده است . یکی از شیوا ترین ترکیب بند های آن وزیر ادیب پرور و بر کمال ارادت و محبت وی بمولانا گواه است و ما تمام آنرا در اینجا نقل میکنیم :

مرثیهء مخدوم نورالله مرقده

هردم  از   انجمن چرخ  جفای  دگر است

هریک  از انجم  او  داغ   بلای  دگر است

روز و شب را که کبودست و سیه جامه درو

شب عزایی دگر و روز  عزای  دگر است

بلکه هر لحظه عزای است که از دشت عدم

هردم از خیل اجل  گرد  فنای  دگر است

هست ماتمکده ای دهرکه از هر طرفش

دود آهی دگر  و  ناله  و  وای  دگر است

آه   او   هست   بدل    تیرگی    آفزاینده

وای او  تیز بجان  یاس  فزای  دگر است

گل این باغ که صد پاره ز ماتم زدگی است

هر یکی سوختهء جامه قبای دگر است

آب او  زهر و  هوایش  متعفن چه عجب

که درین مرحله هر  روز وبای دگر است

اهل دل میل سوی گلشن قدس ار دارند

هست از آنرو که درو آب و هوای دگر  است

نزد  ارباب  یقین  دار فنا  جایی  نیست

وطن اصلی این طایفه جای دگر است

زانسبب مست می جام ازل عارف جام

سرخوش از دار فنا سوی وطن کرد خرام

ای   حریم   حرم   قرب   اگهی   جایت

طرف   جنت    فردوس    کجا   پروایت

چون شدی از حرم ملک بسیر ملکوت

بود در  انجمن   خیل   ملک   غوغایت

طوطیان  حرم  قدس   بدل  مشتاقت

بلبلانِ   چمن   انس   بجان   شیدایت

نه فلک   چرخ   زنان   آمده  باطرافت

بوده گویا بسر هر یک از آن سودایت

شور   در  عالم   ارواج   بیفتاد   از آن

که نیوشند   بجان نکتهء  روح افزایت

روح    اقطاب   رسیدند    باستقبالت

جان    او   تا که  فتادند   بخاک  پایت

دست  بر دست  ربودند  ترا تا جایی

که درین غمکده هم خواستی آنرا رایت

تو شدی واصل مقصود حقیقی و نماند

تا قیامت  بجهان  شیون    و  واویلایت

تیره زین گوشهء ماتمکدهء  ماتم زدگان

در فراق تو غمی ماند  دل  غمزدگان

تو برفتی و دل خلق جهان  زار بماند

تا قیامت    بفراق    تو   گرفتار بماند

زآتش    آه دل   سوختگان    تا    یابد

دود ها  در خم  این  گنبد  دوار  بماند

اهل توحید که بی مرشد کامل گشتند

صد شان مشکل حل ناشده در کار نماند

سالکانرا که کمال از تو رسیدی بسلوک

عجز ها در روش و نقص در اطوار بماند

سرحق رفت پس پردهء کتمان که ز اشک

بگل اندروده در مخزن   اسرار   بماند

نه که صد خار الم  در دل  احرار خلید

که دو صد بار  ستم بر تن  ابرار بماند

طالبانرا  روش  راه ِ فنا  رفت ز دست

هر یکی در پس صد پردهء پندار بماند

چه تزلزل که ر فوت  تو  در  ایام افتاد

زان تزلزل چه خللها که در اسلام افتاد

زین عزا در همه عالم نه گدا ماند نه شاه

که بسوگت نکشیدند دوصد ناله و آه

ابر شان، گریه کنان، نعره زنان سایه فگند

بر سر نعش تو خورشید کرم ضل آله

گرمیسر شدیش نعش کشیدی بر دوش

چون من سوخته دل جانب مدفن همه راه

شهر یاران جهان چاک زده جامعه بتن

پیش تابوت   تو   پوینده   باحوال  تباه

سربلندان زمان در ته نعشت شده پست

همه گریان و کشان بار تو با پشت دو تاه

شده هر پایهء مهد تو بدوش یک قطب

لیک هر چار  شده   ندبه گر  وا اسفاه

عالمی   را    بسوی    عالم دیگر بردن

نتوان    جز     بچنین   بار کشان   آگاه

جزع   اکبر افتاد که با  این همه چشم

چرخ گردون  نتوانست  بدانسوی نگاه

گر چه شام تو شد از نور  چو مهتاب سفید

هیچکس لیک ندیدست چنان زود سیاه

بنمازت که  هزاران   ز   بشر  پیوستند

صد هزاران ز ملایک  بهوا  صف بستند

همه     بردند   بافغان  و  دل چاک ترا

جای دادند چو  گنجی   بدل   خاک ترا

خیل ارباب   ارادت  همه ر ا  خاک بدل

هر یکی خواست کشیدند بدل چاک ترا

غرقهء بحر  وصالی  که  بچشم  همت

روضهء چون گلخن و طوبی است چو خاشاک ترا

روح پاکت چو ببالای نهم چرخ شتافت

زانکه تن زیر زمین رفت، کجا باک ترا ؟

همه پاکان  جهانرا   به تن   پاک رسید

آنچه    بر پیکر    پاک   آمد از افلاک ترا

چون تو گنجی که فلک داشت نهان  کرد بخاک

نه پی حفظ که  از  غایت   امساک ترا

عقل کل  بودی  از ادراک معانی زانرو

نتواند   که    تعقل    کند     ادراک  ترا

قسم یاران تو گر زاری و غعمناکی شد

لیک زاری   نبود    چون من غمناک ترا

زده صف خیل اکابر که برآ  ای مخدوم

مخلصان را مکن از دیدن رویت محروم

دوستان در همه فن نادرهء عالم کو ؟

افضل    و    اعلم  اولاد بنی آدم کو ؟

در   بیابان    تمنش     خلایق   مردند

بدوای همه  آن خضر  مسیحادم کو ؟

دل اصحاب شد از تیغ فراقش صد زخم

نگه بودی بهمه خلق خوشش مرهم کو؟

حجره خالی و پریشان شده اوراق و کتب

صاحب حجره کجا ناظم آنها هم کو؟

در سرانیست بجز خوشی غمزدگان

آنکه تسکین دهد این را و خوردشان غم کو؟

خامه رو کرد، سیه سینه خود را زده چاک

که خداوند من آن بر  علما اعلم کو؟

در خراسان بتوان گفت که کسی خرم نیست

کسی که در روی زمین یافت شود خرم کو؟

نه که در خانقه  زهد  فتاد این ماتم

در  خرابات  فنا  نیز  بجز  ماتم  کو ؟

گذراندن   بفنا   عهد  کنم باقی عمر

کاندرین دیر کهن عهد بقا محکم کو

عشقبازان ز غم آتش بدل افروخته اند

جانگدازان هم از این آتش دل سوخته اند

ایکه در پیش گرفتی سفر دور و دراز

که بدین نوع سفر هر که  بشد نامد باز

نه که از نوک قلم باز ببستی رهِ سحر

بلکه از بند زبان بردی از آفاق اعجاز

شاه را ماند بجان زاتش هجران   تو سوز

حی را بعد بنی زانکه نشد کس ممتاز

نفس قدسیت از کس نتوان یافت دگر

بنده را در دل صد پاره ز داغ تو گداز

نه شه و بنده که تا روز قیامت در دهر

هر که باشد بود از ماتم تو نوحه طراز

گرچه رو در تتق وصل نهفتی که شوی

تا ابد جلوه کنان در حرم عزت و ناز

مدد از روح پر انوار خودت نیز رسان

که خرابند ز هجر تو بسی اهل نیاز

هر که صد قرن بماند بجهان هم بفسون

برباید  ز جهانش   فلک   شعبده باز

ای  رفیقان  همه را عاقبت کار اینست

فکر انجام همان به که کنیم از آغاز

شاه معنی را گر صورتی افتاد چنین

باد تا حشر شه صورت و معنی آمین

بپایان رسید تعلیقات این ضعیف بر رسالهء تکلمهء حواشی نفحات الانس و الحمدلله ذلک.

 پایان.

==========================================================================

پاورقی ها :

۱ – مقدمهء نفحات ص ۱۵۵ – ۱۵۶ .

 ۲ – در حبیب السیر : جامی که بود مایل جنت مقیم گشت ، ج ۴ ص ۳۳۸

۳ – رشحات ص ۱۶۲ .

۴ – مقدمهء دوان ص ۱۱۷  بنقل ا عرفات العاشقین .

۵ – ایضآ ص ۱۵۶ .

۶ – روضه الجنات اسفزاری .

۷ – رشحات ص ۱۶۳ .

حل جدول سرگرمى دریافت کلمات ، شماره (۱)

( هجدهمین سال نشراتی )

تاریخ نشر : پنجشنبه  مؤرخ ۱۸ جدی  ( دی ) ۱۴۰۴ خورشیدی ۸  جنوری ۲۰۲۶ میلادی –  ملبورن – استرالیا

—————————————————————————————————————————-

با سپاس  از همکار گرامی ما جناب انجنیر غلام جیلانی غیاثی

که زحمت طرح حدول سرگرمی و دریافت کلمات را انجام دادند ،

اینک حل جدول هفته گذشته را خدمت شما پیشکش می نماییم.

نسلِ خسته

( هجدهمین سال نشراتی )

تاریخ نشر : پنجشنبه  مؤرخ ۱۸ جدی  ( دی ) ۱۴۰۴ خورشیدی ۸  جنوری ۲۰۲۶ میلادی –  ملبورن – استرالیا

—————————————————————————————————————————-

نسلِ خسته

چرا  دردِ  وطن  درمان  ندارد؟

چرا رنجِ   وطن   پایان   ندارد؟

چرا   اندر    میانِ   نسلِ  امید

 هر آن گرگِ رذیل آمد و درید؟

چرا نوکِ قلم‌ها گشته بی‌رنگ؟

 قلمدارانِ ما  دلخسته، دلتنگ

چرا  آموزگارم  خسته‌ تر شد؟

 چرا درسِ محبت بی‌ ثمر شد؟

چرا تعلیم و تدریس بی‌نوا شد؟

 چرا اخلاق و عرفان زیرِ پا شد؟

 چرا خاموش  شد آوازِ  مکتب؟

 چرا  پژمرده  شد خندِ  مُرتّب؟

 چرا اطفالِ ما   با پای  خسته

هنوز رویِ حصیرِ غم نشسته؟

نه شادی در نظر، نه نورِ فردا

 نه    آرامی  ،  نه    پروازِ تمنا

 چرا این‌گونه نادانی شکوفاست؟

 که دانش در دلِ تردید تنهاست

 چرا هر دختِ رعنا، نسلِ خسته

 به فرشِ  نا امیدی‌ ها نشته؟

بشیر احمد شیرین سخن

دوبیتی ها

( هجدهمین سال نشراتی )

تاریخ نشر : پنجشنبه  مؤرخ ۱۸ جدی  ( دی ) ۱۴۰۴ خورشیدی ۸  جنوری ۲۰۲۶ میلادی –  ملبورن – استرالیا

—————————————————————————————————————————-

    دوبیتی ها

شب تارم ستاره می شمارم
نباشی  در  کنارم  خوار  زارم
بکن فریاد سکوت عشق بشکن
بیا  عشقم  بیا   فصل   بهارم

                   *************

شب تارم چراغان باشد و تو
کنارم خوب رویان باشد  و تو
شبی مهتاب من بیتاب گشتم
لبم بر لب سوزان  باشد و تو

                  *************

به من گفتی  یگانه  دلبر من
فقط یک شب بیا در بستر من
زنم فریاد   از   عطر   تنی تو
بگو  از   دست   یار  کافر من

                  *************

چه می شد گر شبی سازی قرینم
به چشمانم  تو را عریان ببینم
سکوتم   را  بدل  فریاد  کردم
کنار   من    بیا    مهر   آفرینم

            ✍ عالیه میوند 

              ۴ نوامبر ۲۰۲۵ 

          فرانکفورت – آلمان 

خرخری:

( هجدهمین سال نشراتی )

تاریخ نشر : پنجشنبه  مؤرخ ۱۸ جدی  ( دی ) ۱۴۰۴ خورشیدی ۸  جنوری ۲۰۲۶ میلادی –  ملبورن – استرالیا

—————————————————————————————————————————-

خرخری

هرکودنی برداشت قلم مغلطه بنوشت

در مخزن ِ مُرداب بزد یک غوطه بنوشت

از کله ی خالی چه عجب فلسفه سرزد

در منطق  پُر جنگ  چسان پاچه ی برزد

بی ریشه ی تحقیق محقق شده مردم

نیش ِ سخن ِ کذب  زبان  را  شده گژدم

هر یک سخنی پوچ  چو بادی زده بیرون

در مشت و یخن ها، چنین گم شده مضمون

در بحث مپیچید، چنان ابله به جنگ است

راه و ره ِ منطق، چه باریک و چه تنگ است

یک جنگ به قومیت  و دیگر بزبان است

دشنام و فرومایگی گو عادت شان  است

گفتار عبث  نیست  مگر  عرعری  از خر

این خرخری هر روز چرا  گشته  فزونتر

آدم صفتی ها شده گم رفته به گودال

تعدادی  نوینی  شده  از مزبله  پُر مال

من گوشه بگیرم که درآن مجلس مُردار

از خویشتن ِ خویش شوم یکسره بیزار

خاموشی هنر باد  درین مرحله ی  جهل

چون آبروی هرکسی را ریخته اند  سهل

همایون شاه « عالمی»

هفت جنوری ۲۰۲۶م

باغِ آرزو

( هجدهمین سال نشراتی )

تاریخ نشر : پنجشنبه  مؤرخ ۱۸ جدی  ( دی ) ۱۴۰۴ خورشیدی ۸  جنوری ۲۰۲۶ میلادی –  ملبورن – استرالیا

—————————————————————————————————————————-

باغِ آرزو

باران    براى   پنجره ى   من بیاورید

یک  باغ  ،  آرزوی   شگفتن   بیاورید

با تار غصه بر لب ما  بخیه مى زنند

یک غنچه خنده نیست که بر من بیاورید؟

در لا به لاى بستر  غم سر نهاده ام

سّمى  براى  دلخوشى ِزن  بیاورید

ما را میان  فقر به  زانو  نشانده اند

پایی  به  ایستادنِ   میهن    بیاورید

آغوش مادرم همه از بوى خون پر است

آرامشى به گوشه ى  ایمن بیاورید

شهنامه را به دست تعصّب  سپرده اند

رستم براى کشتن  دشمن  بیاورید

#شگوفه_باخترى

ملبورن – استرالیا

 ۳۰ دسامبر ۲۰۲۵ 

عشق درمانی

( هجدهمین سال نشراتی )

تاریخ نشر : پنجشنبه  مؤرخ ۱۸ جدی  ( دی ) ۱۴۰۴ خورشیدی ۸  جنوری ۲۰۲۶ میلادی –  ملبورن – استرالیا

—————————————————————————————————————————-

عشق درمانی

برایت شعر می‌خوانم، برایم شعر می‌خوانی

سرت را  روی  بازویِ  منی  دیوانه  می‌مانی

تو می‌خوابی  و  من  با عالمِ  ناب  نوازش‌ ها

نو آور  می‌شوم  در کار خیرِ “عشق درمانی“

طبیبت   خانه‌اش   آباد    از    احوال  ما  گفته

که من حالِ تو می‌دانم، تو حالم را نمی‌دانی

به  مانندی  پرستو  های  خوش  آواز  دربندم

شدم شهزاده‌ای کنعان، ولی در مصر زندانی

اگرچه  ظاهراً   زیبا تر  از   تفلیس  و پاریسی

ولی  در  باطنِ   خود   کابلی   تهرانِ   ایرانی

بیا چون قند و چایِ تلخ باهم همسفر  گردیم

منم یک شهر تاریک و  تویی  شهر  چراغانی

نباشی  درد  و اندوه  و  بلا  تشریف  می‌آرند

تو باشی قلب می‌لرزد به نامِ جشن و مهمانی

بدونِ تو غزل خالی ز هر احساس خواهد شد

فقط  یک چیز می‌ ماند  پریشانی ، پریشانی

زمانی دست در دستانِ پاکت نیست، مردن به

چه فرقی می‌کند  باشد  هوای  شهر بارانی

بگو من دوستت دارم، بگو من دوستت دارم !

ز خود بیگانه خواهم شد، اگر لب را بشورانی….

نوید الله محرابی – صافی

خاطره ها و سخن ها از چند سفر

( هجدهمین سال نشراتی )

تاریخ نشر : چهار شنبه  مؤرخ ۱۷ جدی  ( دی ) ۱۴۰۴ خورشیدی ۷  جنوری ۲۰۲۶ میلادی –  ملبورن – استرالیا

—————————————————————————————————————————-

دانشمند و مؤرخ گرامی جناب استاد مهرین عزیز لطف نموده اخیرآ نسخه ای از پی دی اف کتاب گرانسنگ شان تحت عنوان خاطره ها و سخن ها از چند سفر را برایم فرستادند که قبل از هرچیز جا دارد از محبت شان اظهار سپاس و قدردانی نمایم.

این اثر با ارزش در ۲۷۶ صفحه  به زینت چاپ آراسته شده که در بخشی از شناسنامه آن چنین می خوانیم:

خاطره ها و سخن ها از چند سفر نصیر مهرین

چاپ نخست : سنبله ی ۱۴۰۴ خورشیدی

برگ آرا : منیژه نادری

ناشر : انتشارات شاهمامه – هالند

این کتاب حاوی هشت بخش مختلف میباشد که سفر های نویسنده را در کشور های مختلف جهان به تصویر می کشد:

یک – سه سفر به سویدن – ۲۰۰۳

دو – سفر ها به فرانسه.

سه – سفر به وین – آتریش.

چهار – سفر به لندن .

پنج – سفر به آسترالیا و مزاحمت ” کرونا “.

شش – سفر به کانادا .

هفت –  سفر به امریکا .

هشت – سفر هالند.

در آغازین این اثر پیشگفتاری از جناب استاد مهرین به نشر رسیده که توجه خواننده را بخود جلب می کند تحت عنوان  « در سفر هایم ، ” کلوله پشته ” با من است.

اینک به  نشر  این پیشگفتار  اکتفا نموده و مؤفقیت های روزافزون جناب استاد مهرین عزیز را آرزومندم.

سفر هایم ، “کلوله پشته ” با من است

سفر از خانه و پای نهادن به سرزمین های دیگر ، همواره خاطره هایی را در سینه ی مسافر می نشاند. چنین است که پیش از مهاجرت ، در گذرکمتر از سه دهه زندگی در وطن ، دیدارهایم از لغمان ، جلال آباد ، هرات ، قندهار ، جاغوری ، خوست ، بلخ ، تا حدودی صفحات شما ، بیشترین دره های شمالی ، پنجشیر ، دره های کوهستان ، دره یشتل ، قسمت بالایی تونل سالنگ و …. با خاطره های فراموش ناشدنی همراه شده است .

گاهی برخی دیدار ها ، تصویر ها و خاطره های برجای مانده ، مدتی طرف توجه و سزاوار اندیشیدن نمی باشند ، اما زمانی فرا می رسد که یادآوری هایش فراز می آیند و آموزش دهنده می شوند. آن همه دیدار ها ، مسافرت ها ، معلمی در مکتب شکردرده ، تخنیکم کابل و بخشی از تصویر های دردست داشته را که به یاد می آورم ، برگ های تاریخ اند که پشت هم می آیند و توجه بر می انگیزند. در واقع دنیای پیشینه ی زندگی در ” کلوله پشته ؟ فراختر و « وسیع تر از دایره کوچک عادت های ما … می شود ، جایی که زبان ، غذا ، و حتی آسمان شبش با آنچه می شناسیم فرق دارد » می رویم.

” کلوله پشته ” یک برگی از کتاب بزرگ بود ، در آن جا چشم به جهان گشودم ، اما پای بیرون نهادن ها و مسافرت های داخل و خارج ، شنیدن روایت های شگفت انگیز ، آگاهیی از رویداد های تلخ و شیرین که در زادگاه ام ، ندیده و نشناخته بودم، برگ گردانی های بیشتر را همراه آورد . با سخنی از ” مری آن رادمچر ” « پس از دیدن ماه از سوی دیگر دنیا ، دیگر همان آدم قبلی نیستم. »

مسافرت در غربت ، جهانی از دیده گی ها دارد ، با باز اندیشیدن هایش ، مسافر دور از وطن را با گوناگون دستاورد ها ، فرهنگ ها ، چون و چرایی ها ، درد ها و رنج ها و همچنان آموزندگی ها آشنا می سازد. زیرا مهاجرانی که در دیار غربت به پیرانه سری رسیده ویاد و درد دوری از وطن را در سینه دارند، اندک نیستند . اگر شاعر و نویسنده ، یا هنرمند و اندیشمند هستند ، در پشت واژه ها ها و نگاه ها و پیام های شان ، درد و رنج و گاهی پیام هایی تفکرانگیز را می توان یافت . به شرط آنکه آن دردها و پیام ها را بیابیم.

این مسافرت با تما آموزگاری و پیامد هایی که حتی پیش بینی آنها در آغاز آشکار نبود ، مسافرت تحمیلی و از روی ناگزیری است . با چنین ویژه گی دل کندن از وطن که ” کلوله پشته ” بود ، هیچگاه میسر و ممکن نیست ، بلکه در سینه ، فریادی آرام و یا فغان به یادش می تپد . هنگامی که دوست ویا عضور خانواده را نتوانی درمیهنت ببینی و ناگزیر به سوی تعدادی از آنها در چهار سوی جهان  مسافر باشی ، فریادهایت جانسوز هم می شوند.

اگر در بازگشت ” کلوله پشته ” زا نمی بینم و بازهم در منزلگه ی مسافری می رسم. انبوهی از خاطره های خوش را که برای خود ، خانواده و دوستانم می آورم ، همچنان حضور فضای محبت آمیز عزیزان خانواده به این مسافرت گرمی می بخشد.

من ِ مسافر ، این خشنودی را هم نصیب شده ام که دستآورد های رضایت بخش و احترام انگیزی را با خود داشته ام. اگراز دوستان سخن هایی شنیده ام و یا کتابی گرفته ام ، به سان شنیدن سخنان دلنشین ومرهمی بر زخم ها بوده است .

هنگامی که در سن بیست و هشت سالگی برای زنده ماندن ، ناگزیر به دوری از کلوله پشته شدم ، مسافر هستم . می دانم که چنین مسافرت ، دیری دوام نخواهد کرد ، زیرا گام نهادن در حوزه ی بیشتر از سن هفتاد ، هوشدار باش روزانه و بسته شدن دفترچه ی زندگی را پیام می دهد.

شاید روزی دیگران ” کلوله پشته” عزیزم را با تحقیق آن آرزوهایی ببینند که ظلم و تبعیض و رفتار های مهاجر ساز را بر نمی تابد.

آنچه در برگ های این کتاب آمده است ، همراه است از این دردها ، ابراز آشکار آنها ، امید ها و سپاسگزاری ها از عزیزانی که درمسافرت ها سخنانم را شنیده اند و با وجود تبارز اختلاف ، فرهنگ تحمل را به نمایش نهاده اند.

در برگ های این کتاب ، نمونه یی که از گپ ، گپ می روید، بسیار است . برداشتم هنگام روئیدن سخنان بیشتر ، این بود که گذشت زمان ، به افزودن آنها نیاز دارد.

در ترتیب برگهای  کتاب ، دردمندی و غمگینی را هم احساس کرده ام. هنگامی که نام ها و یا تصویر های عزیزانی را دیدم که از این جهان رفته اند ویا آنها را ربوده اند، یادشان را گرامی میدارم.

عزیزان و دوستان وهموطنانی که با وجود توافق و یا اختلاف فکری ، در مسافرت هایم رفتار احترام آمیز را رعایت کرده اند ، احترام شایسته ام را به جای می آورم . آرزویم این است که یاد کرد از آنها در این کتاب ، اندکی از آرزوهایم را برآورده نموده باشد.

خواهی که شود زمانه  خرم از تو

مگذار رسد به هیچ دل  ، غم از تو

اما  پی  اثبات  حق  ، ار  لازم شد

بگذار   برنجد   دل   عالم   از    تو

( لاهوتی)

هامبورگ – ماه سنبله ۱۴۰۴ خورشیدی ( سپتامبر ۲۰۲۵ عیسوی)

نصیر مهرین

قابل یادآوری است که در خلال صفحات این کتاب تصاویری از  فرهیختگان وطن ما شامل استادان ، دانشمندان و هنرمندان  را مشاهده می کنیم که جناب استاد مهرین طی سفر های مختلف شان با آنها ملاقات داشتند. با تأسف تعدادی ازین عزیزان دیگر در میان ما نیستند و رخ در نقاب خاک کشیدند.

روح همه عزیزان سفر کرده را شاد وخشنود طلبیده و مطالعه این اثر با ارزش را برای همه دوستان وعزیزان توصیه می نمایم.

در پایان  یکبار دیگر مؤفقیت روزافزون جناب استاد مهرین عزیز را تمنا داشته ، تعدادی از عکس های مندرج در این اثر را نیز خدمت شما خوبان پیشکش می نماییم.

باعرض حرمت

قیوم بشیر هروی

مولود کعبه

( هجدهمین سال نشراتی )

تاریخ نشر : سه شنبه  مؤرخ ۱۶ جدی  ( دی ) ۱۴۰۴ خورشیدی ۶  جنوری ۲۰۲۶ میلادی –  ملبورن – استرالیا

—————————————————————————————————————————-

مولود کعبه

به نام   رب على   کردگار   بنده  نواز

کنم به مدح على این  چکامه  را اغاز

مدیح  نفس  پیمبر  که می  تواند بود

به جز خداى على ، خالق نشیب و فراز

درون   بیت   خدا   رخ   نمود  بر  عالم

به روز گار ندیدست کس چنین اعجاز

به کعبه یافت تولد ،به راه عدل و جهاد

شهید در دل محراب شد به حال نماز

على  وصى  بلا   فصل   احمد  مختار

فرشتگان به  طواف  حریم  او  به نیاز

على  امام  و   امیر   و   امین   پیغمبر

که جبرییل به وصفش فکنده این اواز :

فتى و سیف على هست و ذوالفقار على

به غیر او به محمد  نبوده  کس همراز

زیمن همت او  دین حق  گرفته  قوام

که گشته بود  ید الله  با على  انباز ۱

به خفت جاى پیمبر به وقت هجرت او

که جانش از خطر خصم دون بدارد باز

براى تخلیه ى بیت حق ز لات و منات ۲

به روى  دوش  نبى  پا  هاد   از   اعزاز

على است ان که پیمبر بگفت بعد از من

هر ان چه بر سرت اید به ان بسوز و بساز

ز خطبه هاى وى امد به گوشم این اواز :

که جز به مکتب توحید ،نرد عشق مباز

متاع هستى دنیا عبث  شمرد که شد

براى    یارى   پیغمبرش  ،  نکو  سرباز

ز ضربتى که به خصم زبون ،به خندق زد

وثیقه   کرد   به دین   رسول عمر دراز

على ولى  خدا ، صاحب  لواى  رسول

تلاش کرد  که  تا دین حق نمود احراز

شجاعت على و دیو  نفس  را  کشتن

نمونه گشت به اقصا نقاط روم و حجاز

چنان به مدح على دشمنان سخن گفتند

که نیست جاى سخن چینى بهر هر غماز۳

کبوتران سپیدش  به  گرد  گنبد  سبز ۴

چو حاجیان   به   طواف  حریم در پرواز

فضایل على از حد و حصر بیرون است

کجا   توان   من   الکن   فضایلش   ابراز

شکاف کعبه به  فضل  على بود شاهد

براى درک حقیقت به جا بماند ان ماز ۵.

٠٠٠٠٠٠٠٠٠٠٠٠٠٠٠٠٠٠٠٠٠٠٠

۱-  انباز : مددگار ، همکار ، همدست

۲ – لات و منات: دوبت مشهور اعراب جاهلیت که انهارا پرستش میکردند

۳ – غماز: سخن چین

۴ – کبوتران سپیدش به گرد گنبد سبز : اشاره به زیارتگاه مزار شریف که بنام امام على ع مشهور شده :

گویند على شیر  خدا  در نجف است

در بلخ بیا ببین چه دار الشرف است

جامى نه  عدن  بگو  نه  بین الجبلین

خورشید یکى و نور او هر طرف است.

۵ – چین و شکن، شکاف بزرگ.

٠٠٠٠٠٠٠٠٠٠٠٠٠٠٠٠٠٠٠٠٠٠٠٠٠

محمد على فرحتیار

۱ می ۲۰۱۵ 

فرایبورگ –  المان.

جلوه ى حسن

( هجدهمین سال نشراتی )

تاریخ نشر : سه شنبه  مؤرخ ۱۶ جدی  ( دی ) ۱۴۰۴ خورشیدی ۶  جنوری ۲۰۲۶ میلادی –  ملبورن – استرالیا

—————————————————————————————————————————-

     جلوه ى حسن       

نرمى  لاله  تویى  ، نکهتِ  آلاله  تویى

زیب شبنم چه بسا لطف نمِ ژاله تویى

گل تویى باغ  تویى سبزگىِ  راغ تویى

شه  آزاده دلان  سرورِ  دل   داغ  تویى

یک و  یکدانه  تویى گوهر  دُردانه تویى

پر ز نور ازلى ، ماه    شبستانه    تویى

دل تویى  جان که تویى دلبرِ جانان که تویى

بهر این تشنه لبان نم نم باران که تویى

شعر رندانه تویى  مستى پیمانه تویى

رونق انجمن و   گرمى   کاشانه   تویى

حسن سرشار  تویى  زینت گلزار تویى

جلوه ى حسن خدا گلبن بى خار تویى

سرو آزاده  تویى  دلبر  و  دلداده  تویى

جام و مینا و قدح هم مى و هم باده تویى

میل یعقوب تویى بر همه محبوب تویى

پس نگارا  بنما  بهر  چه  محجوب تویى

دل این  عصر  ز دورى  تو   دلتنگ   بوَد

هم ز دورى تو هفتاد و دو سان جنگ بوَد

رخ مپوشان دگر اى  ماه  شبستانه بیا

یک و  یک   دانه   بیا   گوهر   دُردانه بیا

دل ما هم به  خدا  در پىِ  دیدار تو شد

گر چه از فرط   گنه   لایق  انکار تو شد 

شه     غمخوار   بیا   مهرخِ     عیّار   بیا

همه در خواب گران، از  همه  بیدار  بیا

این زمین این وطنت جاى دغلبازان شد

مرغ پاک چمنت صید   هوسبازان   شد

جاى خوبى همه   بد  رونق بازار شده

گرگ و روباه و دد  و  دیو  سرِ کار شده

تو  کجایى  بکنى   پاک   زمین از پستى

بى تو این جا همه دارند چه سان بد مستى

پس بیا جان جهان اى مهى پوشیده نهان

در شب تار جهان پرده ز رخسار افشان

تا که این عالم از آن نور تو روشن گردد

کشت خوبان جهان یک یکسره خرمن گردد

رخ مپوشان دگر اى  ماه  شبستانه بیا

یک و  یک   دانه   بیا   گوهر   دُردانه بیا

شیبا رحیمی

صمیمیت

( هجدهمین سال نشراتی )

تاریخ نشر : سه شنبه  مؤرخ ۱۶ جدی  ( دی ) ۱۴۰۴ خورشیدی ۶  جنوری ۲۰۲۶ میلادی –  ملبورن – استرالیا

—————————————————————————————————————————-

صمیمیت

وقتی عطر صمیمیت

در ظرف دوستی سرازیر شد

گلی می روید

از جنس

مرسل های «پغمان»

با عطر خاص

و رقص پر شکوه

و جلوه یی

بسان یاران قدیم

و لبخندش

ترا به ضیافت عشق

مهمان می کند

و گلبرگ هاش

پیوسته

ترا می ستایند

تاغمی در کاسه ی دوستی

داخل نشود

و رنجشی

جاگزین عشق نگردد…

هما طرزی

نیویورک

۱۸ اکتوبر ۲۰۲۵

Intimacy

When the fragrance of intimacy

flows into the vessel of friendship,

a flower grows of

the kind of the

morsal roses of “Paghman”

with a special fragrance

and a magnificent dance

and a look

like old friends

and its smile

invites you to the feast of love

and its petals

continue to

praise you

May no resentment

enter the bowl of friendship

and may no resentment

replace love…

Homa Tarzi

New York

October 18, 2025

کاسۀ گدا

( هجدهمین سال نشراتی )

تاریخ نشر : سه شنبه  مؤرخ ۱۶ جدی  ( دی ) ۱۴۰۴ خورشیدی ۶  جنوری ۲۰۲۶ میلادی –  ملبورن – استرالیا

—————————————————————————————————————————-

فرستنده : پوهنوال داکتر اسدالله حیدری 

شاعر : زنده یاد استاد یوسف کهزاد

کاسۀ گدا

رفتم به باغ،از گل وبلبل نشان نبود

یک نقش پای آن بت  نامهربان نبود

بر باد رفت گلشنم از  دست باغبان

یک گل ندیده ام که دلش خونچکان نبود

کفتم به ساغری لب خود تازه تر کنم

میخانه بسته وخبر از میکشان نبود

بیهوده  رفت  از  کف  پیری ، جوانیم

یادش بخیر گرچه به من مهربان نبود

خاموشی ام گرفته،عنان صدای من

ورنه سخن به خامۀ من، بی زبان نبود

جز پیش پا،امید به هر  در نکرده ایم

در کاسۀ گدای فلک، یک  قران نبود

“هربرگ این چمن،رقمی ازبهارداشت”

روزیکه یک ستاره ویک کهکشان نبود

گردی  نشد بلند  ،  ز  خاک  مزار من

تیری که رفته است ، بیاد کمان نبود

گوش گران من،خبرازسازمن نداشت

گرچه شکست شیشۀ دل،بی فغان نبود

بی حرمتی نگر،که در این شهر بی پناه

یک مرغ پر شکسته در این آشیان نبود

کهزاد  رفته ایم  از  این  دامگاه شرم

یک چشم بسته پر زحیا، در جهان نبود

رفتی

( هجدهمین سال نشراتی )

تاریخ نشر : سه شنبه  مؤرخ ۱۶ جدی  ( دی ) ۱۴۰۴ خورشیدی ۶  جنوری ۲۰۲۶ میلادی –  ملبورن – استرالیا

—————————————————————————————————————————-

رفتی

و با

رفتنت جهانم را سیاه کردی

 آیا میدانستی قلبم را تسخیر کردی؟

 نه ،  هرگز !

 چون

 زندگی برایت بی ارزش بوده

 و زندگی

من را هم بی ارزش کردی

 میدانی

 هرگزنمی بخشمت !

بهار ساحل 

شهری غرق در فساد ( رمان طنز)

( هجدهمین سال نشراتی )

تاریخ نشر : سه شنبه  مؤرخ ۱۶ جدی  ( دی ) ۱۴۰۴ خورشیدی ۶  جنوری ۲۰۲۶ میلادی –  ملبورن – استرالیا

—————————————————————————————————————————-

«شهری غرق در فساد»……     

    رمان طنز 

قوماندان جدید پلیس، جنرال عبدالحمید، با یونیفورم اتو شده، کفش‌های برق‌ زده و یک جلد قانون اساسی زیر بغل، وارد شهری می‌شود که در آن قانون مثل یک شوخی بی‌مزه در محافل شبانه نقل می‌شود. 

او با امید اصلاحات، در اولین روز کاری‌اش، به دفتر شاروال می‌رود تا با او همکاری کند؛ اما شاروال در زندان است، و از آن‌جا با تلفن همراهش جلسه برگزار می‌کند.

در راه برگشت، جنرال عبدالحمید با والی شهر روبه‌رو می‌شود که در حال بوسیدن پیشانی یک راهزن معروف است و به او لقب «قهرمان اقتصاد غیررسمی» می‌دهد. قوماندان با خود زمزمه می‌کند: «یا خدا، من به جای اداره پولیس، وارد یک سیرک شدم.»

در همان شب، قوماندان در دفترش نشسته و با همکارانش جلسه اضطراری برگزار می‌کند. یکی از افسران می‌گوید: «جنرال صاحب، این‌جا قانون را اول می‌فروشند، بعد تطبیق می‌کنند، البته اگر مشتری پیدا نشد.

قوماندان تصمیم می‌گیرد با شورای مدنی شهر جلسه بگذارد. این شورا، طبق تابلو رسمی‌اش، نهاد ناظر بر شفافیت و عدالت اجتماعی است؛ اما در عمل، بیشتر شبیه به یک اتحادیه قاچاقچیان است که با نیکتایی و لپ‌تاپ، فساد را مدیریت می‌کنند.

در جلسه، رئیس شورا با لبخند می‌گوید: «جنرال صاحب، ما هم خواهان اصلاحات هستیم، البته اصلاحاتی که به منافع اعضای شورا صدمه نزند.» یکی دیگر از اعضا اضافه می‌کند: «ما فساد را محکوم می‌کنیم، اما نه آن‌قدر که خودما محکوم شویم.»

قوماندان با شنیدن این جملات، به یاد کتاب‌های طنز دوران کودکی‌اش می‌افتد و می‌گوید: «اگر این‌ها نهاد مدنی‌اند، پس دزدان واقعی چه شکلی‌اند.»

والی شهر، مردی با سبیل‌ های تاب‌ خورده و عطر فرانسوی، در جلسات رسمی با لباس دیپلماتیک ظاهر می‌شود، اما شب‌ها در محافل راهزنان، با لباس محلی و تفنگچه کمری، نقش مشاور امنیتی را ایفا می‌کند.

قوماندان پلیس تلاش می‌کند مدارکی از ارتباط والی با گروه‌های دزدی جمع‌آوری کند، اما هر بار با یک نامه تهدیدآمیز از دفتر ریاست جمهوری روبه‌رو می‌شود که در آن نوشته شده: «جنرال صاحب، لطفاً از ایجاد تشویش در اذهان عمومی خودداری فرمایید.»

در یک شب تاریک، قوماندان با لباس مبدل، وارد یک محفل راهزنان می‌شود و والی را در حال تقسیم پول‌های دزدی می‌بیند. اما وقتی می‌خواهد گزارش دهد، سیستم ثبت و گزارش‌دهی «ناگهان» از کار می‌افتد.

رییس ثارنوالی، ماریا چهار چشم، زنی با مهارت بالا در گرفتن رشوه و نوشتن احکام سفارشی، بیشتر وقتش را در سالن زیبایی می‌گذراند تا در دفتر دادستانی. 

او با یک کیف پر از دالر، وارد دفتر می‌شود و با لبخند می‌گوید: «عدالت، مثل آرایش است؛ بستگی دارد چقدر پول بدهی.»

قوماندان پلیس تلاش می‌کند دوسیه ای علیه او باز کند، اما قاضی مربوطه، شوهر خواهر ماریا است. در نتیجه، دوسیه به‌جای بررسی، به «بایگانی تاریخی» منتقل می‌شود.

در یک مورد، ماریا چهار چشم حکم آزادی شاروال زندانی را صادر می‌کند، به شرطی که شب‌ها به خانه‌اش برود و روزها در زندان «استراحت» کند. قوماندان با دیدن شاروال در بازار، دچار توهم نمی‌شود؛ واقعاً شاروال است…

شاروال سابق، آقای کریم‌الدین، که به جرم اختلاس زندانی شده، با حکم عجیب دادستانی، شب‌ها به خانه‌اش می‌رود و روزها در زندان «استراحت» می‌کند. او حتی در خانه‌اش مهمانی برگزار می‌کند و از مهمانان با جمله «به زندان من خوش آمدید» استقبال می‌کند.

قوماندان پلیس تلاش می‌کند این وضعیت را رسانه‌ای کند، اما رسانه‌ها با دریافت «کمک مالی» از شاروال، گزارش را به «سفر تفریحی شاروال به خانه‌اش» تغییر می‌دهند.

در یک صحنه طنز، شاروال در زندان، صنف آموزش اختلاس برگزار می‌کند و به زندانیان می‌گوید: «اگر قرار است زندانی شوید، حداقل با پول زیاد زندانی شوید.»

در شهری که قانون مثل یک قالین کهنه زیر پای زورمندان افتاده، نمایندگان پارلمان به جای قانون‌گذاری، مشغول غصب زمین‌های دولتی‌اند. یکی از آن‌ها، حاجی نصرالله، با چشمان خواب‌آلود و انگشتری طلای درشت، زمین قبرستان را به یک شرکت ساختمانی فروخته و نام پروژه را «مجتمع بهشت» گذاشته است.

قوماندان پلیس، جنرال عبدالحمید، با دیدن تابلو پروژه روی قبرستان، شوکه می‌شود. او با خود زمزمه می‌کند: «در این شهر، حتی مرده‌ها هم امنیت ندارند.»

در جلسه پارلمان، نمایندگان با غرور از پروژه‌ های‌ شان سخن می‌گویند. یکی از آن‌ها می‌گوید: «ما به توسعه شهری باور داریم، حتی اگر مجبور شویم تاریخ را با بولدوزر پاک کنیم.»

جنرال عبدالحمید تلاش می‌کند دوسیه‌ای علیه حاجی نصرالله باز کند، اما اسناد زمین‌خواری «ناپدید» می‌شوند. کارمند اداره ثبت زمین، با لبخند می‌گوید: «جنرال صاحب، شاید اسناد خودشان تصمیم گرفتند مهاجرت کنند.

رسانه‌های محلی، به جای افشای فساد، تبلیغات برای دزدان منتشر می‌کنند. تلویزیون ملی، در برنامه‌ای ویژه، رییس ثارنوالی را به‌عنوان «زن موفق سال» معرفی می‌کند. مجری با شور و شوق می‌پرسد: «راز موفقیت‌ تان چیست؟» و  ماریا با لبخند می‌گوید: «اعتماد به نفس، و حساب بانکی پر.»

قوماندان پلیس در یک مصاحبه تلویزیونی، وقتی از فساد حرف می‌زند، صدایش قطع می‌شود. مجری با لبخند مصنوعی می‌گوید: «مشکل فنی بود.» و برنامه به تبلیغ شامپو ضد ریزش مو تغییر می‌کند.

در یک مورد دیگر، روزنامه‌ای با تیتر درشت می‌نویسد: «دزدان، ناجیان اقتصاد زیرزمینی » و مقاله‌ای منتشر می‌کند که در آن، راهزنان به‌عنوان «کارآفرینان مستقل» معرفی می‌شوند.

جنرال عبدالحمید با دیدن این وضعیت، می‌گوید: «در این شهر، رسانه‌ها نه تنها حقیقت را نمی‌گویند، بلکه آن را با سس تبلیغاتی سرو می‌کنند.»

قوماندان پلیس تصمیم می‌گیرد با چند همکار وفادار، یک عملیات ضد فساد راه‌اندازی کند. نقشه‌اش دقیق است: شناسایی منابع فساد، ضبط مکالمات، و افشای اسناد. اما در همان روز، نامه‌ای از وزارت می‌رسد که او به «مرخصی اجباری» فرستاده شده است.

در غیاب او، معاونش، دگروال قاسم، که قبلاً در دوسیه‌ای به رشوه متهم بود، به‌عنوان سرپرست معرفی می‌شود. قاسم با لبخند می‌گوید: «من اصلاحات را از داخل سیستم انجام می‌دهم، البته اگر سیستم اجازه دهد.»

جنرال عبدالحمید در خانه‌اش نشسته، با یونیفورم آویزان در گوشه اتاق، و با خود می‌گوید: «در این شهر، هر اصلاحاتی با یک تبعید همراه است.»

همکاران وفادارش، در خفا، تلاش می‌کنند عملیات را ادامه دهند. آن‌ها شب‌ها در رستورانت مخفی، جلسه می‌گذارند و با رمز عبور «عدالت داغ» وارد می‌شوند.

با پایان دوره رییس جمهور فاسد، نسیم تغییر وزیدن می‌گیرد. والی برکنار می‌شود، چند نماینده اخراج می‌شوند، و رسانه‌ها ناگهان «آزاد» می‌شوند. اما فساد مثل سمارق ، در سایه‌ها رشد کرده است.

قوماندان پلیس دوباره به وظیفه‌اش برمی‌گردد. او با امید تازه، وارد دفترش می‌شود، اما می‌بیند که دزدان حالا با لباس رسمی‌تر و عناوین جدیدتر فعالیت می‌کنند. یکی از آن‌ها، حالا «مشاور امور اقتصادی» شده و در تلویزیون از «شفافیت در دزدی» سخن می‌گوید.

در یک جلسه رسمی، قوماندان می‌گوید: «ما حکومت را تغییر دادیم، اما فرهنگ فساد هنوز پابرجاست. این‌جا، فساد مثل چای صبحگاهی است؛ همه می‌نوشند، اما کسی اعتراف نمی‌کند.»

شاروال سابق، آقای کریم‌الدین، با لباس جدید و عنوان «مشاور توسعه شهری» بازمی‌گردد. او در جلسه‌ای رسمی، با لبخند می‌گوید: «من اشتباهات گذشته را فراموش کرده‌ام، و شما هم باید فراموش کنید.»

قوماندان پلیس با دیدن او در جلسه رسمی، فقط می‌گوید: «این شهر، قانون خاص خودش را دارد.»

در جلسه‌ای، شاروال جدید پیشنهاد می‌دهد که برای کاهش فساد، باید «فرصت‌های فساد را قانونی کرد تا شفاف شود.» یکی از اعضای شورا با هیجان می‌گوید: «این پیشنهاد، انقلابی است.»

جنرال عبدالحمید، با چشمان گرد شده، به همکارش می‌گوید: «اگر این‌ها انقلابی‌اند، پس انقلاب واقعی چه شکلی است؟»

رییس ثارنوالی،  ماریا چهار چشم، حالا خود را قربانی سیستم معرفی می‌کند. در مصاحبه‌ای تلویزیونی، با اشک در چشم، می‌گوید: «من فقط مجری قانون بودم، نه خالق آن. اگر رشوه گرفتم، برای بقای سیستم بود.»

قوماندان پلیس با شنیدن این جمله، برای اولین بار در عمرش قهقهه می‌زند.و می‌گوید: «در این شهر، حتی دزدان هم نقش قربانی را بازی می‌کنند.»

در یک کنفرانس،  ماریا با اشک در چشم می‌گوید: «من قربانی اعتماد بیش از حد به پول شدم.» و خبرنگاران با شور و شوق، تیتر می‌زنند: «قربانی طلایی عدالت.»

جنرال عبدالحمید، در دفترش، به دوسیه های خاک‌ خورده نگاه می‌کند و می‌گوید: «در این شهر، عدالت مثل یک مجسمه است؛ همه از آن عکس می‌گیرند، اما کسی به آن دست نمی‌زند.»

با آغاز اصلاحات، دزدان و رشوه‌ خواران که سال‌ها در سایه حکومت فاسد رشد کرده بودند، احساس خطر کردند. آن‌ها تصمیم گرفتند با راه‌اندازی سرقت‌های مسلحانه، شایعه‌ پراکنی، و حتی تخریب نمادهای دولتی، چهره حکومت جدید را بدنام کنند.

در یک شب تاریک، گروهی از دزدان با ماسک‌های خنده‌دار و شعار «ما اصلاح‌طلبان واقعی هستیم» به یک مرکز پولیس حمله کردند. قوماندان پلیس که در لباس مبدل در محل حضور داشت، با دیدن این صحنه گفت: «این‌ها اگر اصلاح‌ طلب‌اند، من هم شاعر دربار هستم.»

رسانه‌ها، طبق معمول، این حمله را «اعتراض مدنی علیه بی‌عدالتی» عنوان کردند. یکی از خبرنگاران حتی از دزدان مصاحبه گرفت و پرسید: «هدف‌ تان از این حمله چه بود؟» و یکی از دزدان پاسخ داد: «ما فقط خواستیم نشان دهیم که هنوز زنده‌ایم.»

قوماندان پلیس مجبور شد شب‌ها با لباس مبدل، گشت‌زنی کند و روزها در جلسات رسمی، با چهره‌ای خسته و نگران، از امنیت سخن بگوید. او در یکی از جلسات گفت: «در این شهر، دزدها از ما بیشتر وقت دارند برای برنامه‌ریزی.»

با وجود همه مشکلات، چند جوان داوطلب، با انگیزه‌ای عجیب و باور به تغییر، به قوماندان پلیس پیوستند. آن‌ها تصمیم گرفتند با استفاده از تکنولوژی، فساد را افشا کنند. یکی از آن‌ها، که نابغه برنامه‌نویسی بود، اپلیکیشنی ساخت به نام «افشاگر»، که مردم می‌توانستند با آن، گزارش فساد را ثبت کنند.

در عرض یک هفته، هزاران گزارش ثبت شد؛ از رشوه در اداره ثبت احوال گرفته تا فروش نمرات در دانشگاه. قوماندان پلیس با دیدن این آمار، گفت: «اگر این اپلیکیشن را زودتر می‌داشتیم، شاید مجبور نمی‌شدم هر شب با لباس دلقک گشت بزنم.»

دزدان، که از این اپلیکیشن ترسیده بودند، تلاش کردند آن را هک کنند. اما جوان برنامه‌نویس، با لبخند گفت: «من برای مقابله با دزدان، از الگوریتم دزدی خودشان استفاده کردم.»

شهر کم‌کم بیدار شد. مردم شروع کردند به پرسیدن سوال، به اعتراض علیه فساد، و به حمایت از قوماندان پلیس. برای اولین بار، امید در دل تاریکی جوانه زد.

قوماندان پلیس، در پایان، در یک کنفرانس مطبوعاتی بزرگ، با حضور رسانه‌های داخلی و خارجی، پشت میکروفون ایستاد. چهره‌اش خسته بود، اما نگاهش پر از امید. او گفت: «فساد را نمی‌توان یک‌شبه ریشه‌کن کرد. این شهر سال‌ها در باتلاق فساد غرق بوده. اما اگر هر روز، فقط یک شاخه‌اش را ببریم، روزی می‌رسد که درخت فساد خشک می‌شود.»

مردم برای اولین بار، با صدای بلند کف زدند. خبرنگاران، به‌جای سانسور، سخنان او را کامل منتشر کردند. حتی یکی از رسانه‌ها تیتر زد: «قوماندان پلیس، قهرمان بی‌لباس قانون.»

در پایان، قوماندان پلیس در دفترش نشست، به اپلیکیشن «افشاگر» نگاه کرد، و با لبخند گفت: «شاید این شهر، روزی واقعاً مدنی شود.»

این‌گونه، رمان «شهری غرق در فساد» با طنز، تلخی، امید، و واقعیت‌های پیچیده، به پایان می‌رسد. یا شاید هم… تازه آغاز شده باشد      

        .  .  .          .  .   .          ..پایان

نویسنده : خلیل الله فائز تیموری روزنامه نگار ، فعال مدنی

و پژوهشگر حقوق بشر.

خیالات عاشق

( هجدهمین سال نشراتی )

تاریخ نشر : سه شنبه  مؤرخ ۱۶ جدی  ( دی ) ۱۴۰۴ خورشیدی ۶ جنوری ۲۰۲۶ میلادی –  ملبورن – استرالیا

—————————————————————————————————————————-

    خیالات عاشق 

نوشتم  نامه  های عاشقانه 

به محبوب  دلم  کردم  روانه

به طرزو شیوه ی خاص نظامی 

که باشد  ماندگار  و جاودانه 

دری از باغ سنبل را گشودم 

فضای   دلپذیر   و   شاعرانه 

چمن ازلاله و نسرین چراغان 

به هر سو چشمهٔ آبش روانه 

بنفشه کاکل افشان کرده بلبل 

به شوق روی گل خواند ترانه 

گلِ نرگس عروس   نو بهاران 

به حجله  میبرندش  با چغانه 

بگلشن جلوه  دارد یاسمینان 

بشاخ  گل  قناری   کرده لانه 

کمان     ابر   وانی     نازنینی 

گرفته قلب عاشق  را نشانه 

چمن پوشیده رنگین  جامه ی سبز 

هوا  ابری  و  باران  دانه دانه 

فغان  عندلیبان    گشته  بالا

که سنبل کا کلش را  کرده شانه 

چه نور افشان بود صحن چمن زار

بیا سیر و  تماشا  کن شبانه 

نشاط و خرمی گسترده دامان 

که باشد سال نیکو را نشانه 

غم   دوری    مرا  بیمار  کرده 

بیا   پیشم  مکن  دیگر   بهانه 

همه  خوبان  عالم  را  بدیدم 

پسندیدم   تو   را  اندر  میانه 

بریزم پیش پایش  خرمن گل 

کند   آیا  نظر  آن     ناز   دانه 

« لبیبا » شد سحر وقتِ  نمازاست

مریزان اشک حسرت دانه دانه 

         عبدالقیوم « لبیب » 

       از مجموعه سودای دل

              ۲۸/ ۱/ ۱۳۹۷

مرا نشناخت

( هجدهمین سال نشراتی )

تاریخ نشر : دوشنبه  مؤرخ ۱۵ جدی  ( دی ) ۱۴۰۴ خورشیدی ۵  جنوری ۲۰۲۶ میلادی –  ملبورن – استرالیا

—————————————————————————————————————————-

مرا نشناخت

کسى بغیر  خداى    جهان مرا نشناخت

بهر کى هر چه نمودم بیان مرا نشناخت

چمن که  از  نفس   زحمتم   شگوفا بود

شدم  بدیدن  گل ،  باغبان مرا نشناخت

ز عشق  تهمت  نا حق  بپاى  من کردند

به شهر عشق بتان، عاشقان مرا نشناخت

میان  قا فله  سالک   شدم   براى  همه

سفر تمام شد و همراهان مرا نشناخت

ز پینه   هاى   جبینم    سجود  می گرید 

ملاى   مسجد  نا  مهربان   مرا نشناخت 

(ظفر) به زیر لبش  با شکایتى میگفت :

رفیق زنده گى ام همچنان مرا نشناخت

نذیر ظفر

کوچه های غربت

( هجدهمین سال نشراتی )

تاریخ نشر : دوشنبه  مؤرخ ۱۵ جدی  ( دی ) ۱۴۰۴ خورشیدی ۵  جنوری ۲۰۲۶ میلادی –  ملبورن – استرالیا

—————————————————————————————————————————-

کوچه های غربت

ر یزم بسان شبنم، در پایت ای شقایق

این دانه های‌  اشکم هرلحظه و دقایق

 تا چهره ی تو دیدم  از  شوق بر گزیدم

 باغ و بهارِ  حسنت،  از بین  صد حدایق

 درکوچه های غربت دستم کسی‌نگیرد

 قطعی‌ست این جنونم  درمنظر خلایق

 پر ڪین و پر غروری ، ای   یار بر گزیده

 عیب‌است بی‌وفای  در مجموعِ طرایق

 بر من روا نباشد بی‌تو نفس ڪشیدن

 جز تو ندارد این دل، با  دیگران  علایق

 بی‌توجهانِ فانی‌ غم، خانه‌‌‌‌ی عذابست

 دل‌کندن از تو دشوار ای مظهر حقایق

 بسیار شد صبوری، اندر فراق و دوری

 بر شامِ غم  نگردید ،  انوار  صبح فایق

 در جستجوی وصلش عمرِ تلف نمودم

 زین بیشتر توان کو ای قلب زار شایق

 شد غرق کشتیی دل در بحر آرزو یش

 نه ساحلی، نمایان  نه  ناخدا نه قایق

 از شکوه و شکایت بر بند  لب رشیدی

 شاید که تو نباشی بر این  وصال لایق

 در معبر تعشق بیگانه، باش از خویش

 تا بیشتر نگردی ، محصور این مضایق

چمن علی رشیدی

باده

( هجدهمین سال نشراتی )

تاریخ نشر : دوشنبه  مؤرخ ۱۵ جدی  ( دی ) ۱۴۰۴ خورشیدی ۵  جنوری ۲۰۲۶ میلادی –  ملبورن – استرالیا

            باده

 بریز   باده  که غم  را مگر دوا بکند

 غم  فراق   تو  را  از  دلم جدا بکند

 بکن حذر  ز  دل  بینوای   مسکینم

اگر به  نیمه شبی یا خدا خدا بکند

 نمی شود به زبان از کسی وفا طلبید

 وفا بود    که    نگار  از بر رضا بکند

کجا روم که شود سوز دل کمی خاموش؟

 مگر شراب   که  درد  مرا دوا بکند!

غمت به دل چو نشیند نمیرود بیرون

مگر به باده مرا   ساقی  آشنا بکند

 تو را”امان“پس از این هیچ باده حاجت نیست

 به شرط آنکه همین یار ما وفا بکند

                    امان قناویزی

                فرانکفورت – آلمان

چمنزارِ دل

( هجدهمین سال نشراتی )

تاریخ نشر :  دوشنبه  مؤرخ ۱۵ جدی  ( دی ) ۱۴۰۴ خورشیدی ۵ جنوری ۲۰۲۶ میلادی –  ملبورن – استرالیا

چمنزارِ دل

 همچو گلهای  بهاری ، شاد و خندان خواهم ات

 لالهّ خوشرنگِ دشت و باغ و بوستان خواهم ات

 غنچهّ    زیبای     عشقی     در      چمنزارِ    دلم

 هم جدا   از    دامنِ      خارِ   گلستان خواهم ات

 اخترِ      تابنده ای     در   ظلمتِ   شب های من

 ماه و  خورشیدِ منی ،هر لحظه تابان خواهم ات

 شمعِ  پر  نوری   که روشن  می کند کاشانه ام

 تا ابد    در     کلبهّ    تارم   درخشان   خواهم ات

 دیده ام    روشن    شود  هر لحظه از نورِ رُخ ات

 در میانِ    بزمِ    خوبان،  ماهِ   کنعان  خواهم ات

 در    گلستانِ     غزل هایم    گلِ    نو   رَسته ای

 در پناهِ    کردگار    و    لطفِ    یزدان   خواهم ات.

 مریم نوروززاده هروی

 چهارم جنوری ۲۰۲۶ میلادی

 از مجموعهُ”پاییز”

هلند

مادرم

( هجدهمین سال نشراتی )

تاریخ نشر : دوشنبه  مؤرخ ۱۵ جدی  ( دی ) ۱۴۰۴ خورشیدی ۵  جنوری ۲۰۲۶ میلادی –  ملبورن – استرالیا

مادرم 

مادر بیا که زندگی برایم خسته کن شده

مادر  بیا که دلم پشت نوازش

دستان لطیف ات بی قرار شده

جانم ، نفسم ،مادرعزیزم

محتاج دعایت شده ام

 مادرعزیزم

 با رفتنت قلبم شکسته

 روح ام خسته وبیماراست

 مادرم

 بیا مادر بنگر بهارت را

  که از غمت

 پاییز شده .

برگ های بهاری ام

 به زمین افتاده

 مادرم ،تاج سرم ، مادرم ،جان و دلم

کجایی که قلبم توان

 صحبت

 نداره

همه دنیا برایم بی معرفت شده

 مادرم فدای قلب زخمی ات شوم

 رفتی من را با کوهی غم تنهاگذاشتی

 مادرم ، تاج سرم.

بهار ساحل

صد بهار عشق

( هجدهمین سال نشراتی )

تاریخ نشر : یکشنبه  مؤرخ ۱۴ جدی  ( دی ) ۱۴۰۴ خورشیدی ۴  جنوری ۲۰۲۶ میلادی –  ملبورن – استرالیا

صد بهار عشق

خاک چید ست دامن خود را ، خاک  با دانه  سخت بیگانه ست

خاک بی دانه بی بهار  بود ، دانه  بی خاک  ها  فقط دانه ست

چه شدی ای بهار، دانه و خاک، دیر ها شد به هم نمی سازند

در بدر شد بدست باد، زمین، دانه ی بی جوانه  بی خانه ست

چه شدی ای  بهار  باغ ات  کو ، سوی  فردای  نو  سراغت کو

دانه را بی جوانه   افسردی  ، کار تو   سخت   ناجوانانه است

آه ای   دانه   یاد    گیر چسان   ، در   دل  خاک    بارور    گردی

خاک را صد بهار عشق دهی، عشق این‌گونه کار جانانه است

شعله بخشان عشق برخیزید، این زمین  را به  عشق افروزید

سرکشان سر به آسمان  بزنید ، کار  عشاق  کار دیوانه است

خاک بی دانه ، آسمان  بی مهر ، زندگی  در لباس  مرگ نهان

دل و سر را به آفتاب  ببخش، عشق فردا یگانه  کاشانه است

خویشتن   را  بکار   در   فردا   ، بهر   امروز   خود   جوانه   بیار

کفن مردگان مپیچ به خویش، گور تاریخ  صرف  افسانه  است

وای شد  گر شکار  تیر امروز ،  مرغ   سیمرغ    آتشین    پرواز

خفته در زیر سینه ی خورشید ، تخم هایش  هنوز  در لانه است

یک صدای بکش که سقف سپهر، از نهیب اش شود به لرزه مرگ

           آن چه امروز                                     

                       از تو می آید،                           

                               حیف آواز                     

                                   یک جرنگانه است

نوامبر ۲۰۲۵

فاروق فارانی

خنده های پوشالی

( هجدهمین سال نشراتی )

تاریخ نشر : یکشنبه  مؤرخ ۱۴ جدی  ( دی ) ۱۴۰۴ خورشیدی ۴  جنوری ۲۰۲۶ میلادی –  ملبورن – استرالیا

خنده های پوشالی

به خودم قول می دهم کم کم

به خودت  نیز قول خواهی داد

شکر،   یا  کفر   نعمتش   بکنم

آنکه  بر ما و  تو  دو راهی  داد

—–

از خودم دور می شوم  هرچند

به تو   نزدیک   تر نخواهم  شد

می تراشم همیشه جسمم را

گرچه   من تیزتر   نخواهم شد

—–

دست هایم شبیه  چاقو هاست

شعر  هایم    قناریانِ     درخت

می زنم بر تنم به دست خودم

از جهان بسته می نمایم رخت

—–

قبر  را  می کنم  برای   خودم

قبر  را  می کنی  برای  خودت

طاقتم  تاق گشته چون  قبری

می کنم  تا کنی  برای  خودت

—–

دست بر دارم از غم و  شادی

زندگی چون فریب ننگین  است

روی    می آورم     به    آزادی

تلخ تند است و گاه شیرین است

—–

از سرِ شور و شوق خواهد ریخت

آب شوری که ایستاده به چشم

می برم بعد از این همیشه فرو

لحظه ای  قهر  در  گلویم خشم

—–

مثل   پروانه      های    رنگارنگ

روی گل شعر  تازه خواهم خواند

بر   سرِ   درد   و  رنج  این  دنیا

من نمازِ جنازه   خواهم   خواند

—–

دیگر    از    رنج     ها   گریزانم

هم از آن خنده  های  پوشالی

گریه و گریه، گریه  روز و شبم

گریه ها، گریه  های خوشحالی

—–

باغ را شاخه شاخه می گردم

چون عقابی درنده خواهم ماند

تا  که   با   عشق   تو  گلاویزم

های! گنجشک زنده خواهم ماند….

۵ جدی ۱۴۰۴ خورشیدی

محرابی _صافی

میسر نمی شود

( هجدهمین سال نشراتی )

تاریخ نشر : یکشنبه  مؤرخ ۱۴ جدی  ( دی ) ۱۴۰۴ خورشیدی ۴  جنوری ۲۰۲۶ میلادی –  ملبورن – استرالیا

میسر نمیشود

 پیر م وصال  یار  میسر  نمی شود

 وقت خزان  بهار  میسر نمی شود

 بیکار م اینکه شعر و غزل را سروده ام

 در این دیار کار  میسر . نمی شود

 اندر  قمار  عمر  ریا   بیشتر   شده

 پاکى درین قمار میسر  نمی شود

 زین گلشن هر کى یک گل زیبا گرفت  و رفت

 بر ما گیاه و خار  میسر  نمی شود

 از شش جهت محاصره استم بدست غم

 یک درب بر فرار  میسر  نمی شود 

بی طالع ام ظفر که بر ایم درین جهان

 جز درد و انتظار  میسر نمی شود

 ۲۸ دسامبر۲۰۲۵

نوشته نذیر ظفر

مشتاقان

( هجدهمین سال نشراتی )

تاریخ نشر : شنبه  مؤرخ ۱۳ جدی  ( دی ) ۱۴۰۴ خورشیدی ۳  جنوری ۲۰۲۶ میلادی –  ملبورن – استرالیا

مشتاقان

========
به خاکم، معبد و میخانه سازید

اقامت‌گاهِ   هر  مستانه  سازید

 بسازید  جایگاهِ  جام  و  ساغر

 به هر نوشنده، خُمخانه سازید

 به هر طاقش، پیاله با صُراحی

 مُهیّا  بهرِ   هر   جانانه   سازید

 به ایوانش، چندین حجرهٔ خانه

 تزهّدگاهِ   هر   فرزانه   سازید

 بلندبالا،  اطاقی  خوش‌ تجمّل

 به مشتاقانِ من کاشانه سازید

 طربگاهی، نشاط‌انگیز و دلخواه

 برای عاقل  و   دیوانه   سازید

 به هر ایوان، شمعی با محافظ

 به اشتیاقِ هر  پروانه  سازید

بکارید بر زمینش سرو و شمشاد

 یکی گلشن، یکی گلخانه سازید

 به   اهتزاز   ،   بیرق   بر مناره

 به بارگاهی، حقیر آستانه سازید

 بخوانید بر  مزارم   بیتِ حافظ

زِ هر مصرع، هزار افسانه سازی

بشیر احمد  شیرین سخن